Chuyện blog

Bạn LVu khuyên bác NBC đóng blog, mình thì thấy chẳng có gì phải đóng nếu bác NBC vẫn có thể thu xếp được thời gian để lâu lâu viết cái gì đấy. Mình ủng hộ việc tất cả mọi người được "nói những gì mình nghĩ" bất kể người đó là ai. Đọc những gì người ta trực tiếp viết ra và đọc bài người khác diễn giải về họ là hai việc khác nhau, việc thứ nhất nói chung thường giúp mọi người hiểu đúng về người viết hơn, trường hợp không thể thực hiện được việc đầu mới đành phải thay bằng việc thứ hai.

Về chuyện bác NBC và công chúng, từ lâu tôi đã có một ý nghĩ hài hước là vì công trình của bác NBC công chúng gần như chẳng ai hiểu được nên mọi người chỉ còn biết chăm chú vào những lời của bác nói ngoài chuyện công trình Toán học ấy ra. Không hiểu được cái nọ thì cố săm soi phân tích cái kia để có được một hình ảnh toàn diện, đấy là nhu cầu của công chúng mặc dù thông thường mọi người vẫn biết rằng một người rất giỏi về lĩnh vực này ko thể hoàn hảo ở những cái khác. Ngày xưa mình đọc nhiều câu chuyện về thiên tài lơ đễnh, hay quên, nói năng buồn cười... tất cả những chuyện ấy là giản dị bình thường, chỉ khi người ta cố nghĩ con người là ông thánh thì sự thể mới lố bịch như là chuyện ở Bắc Triều tiên. Vậy nên những trao đổi qua lại giữa NBC và công chúng ở blog mình nghĩ là cần thiết để cho cả công chúng lẫn bản thân bác NBC hiểu và được hiểu, thông cảm và chia sẻ.

Công chúng cũng thường có nhu cầu tham lam đòi hỏi người của họ phải có cả cái nọ lẫn cái kia, tựa như cô Kiều trong bài thơ vui của mình từng yêu cả hai anh nên muốn anh này có chút của anh kia, trong khi cô Vân ăn cây nào rào cây ấy, chí thú một chàng, chưa trải giang hồ thì lại khác, nghĩa là ko có cái tâm lý đa mang như công chúng giống cô Kiều.

Nhân thể mình cũng trút luôn là có bạn mà nhiều người biết là bạn nào đấy nhiều lần nói mình chả ra sao ở nhiều nơi, mình chán chẳng buồn nói vì mình biết tâm lý của bạn thất thường. Do mình cũng có những sự nhạy cảm riêng nên mình cũng muốn tránh bạn đi vì không muốn rắc rối cả hai, bạn add FB mình đã ko accept. Vì bạn vào blog nói linh tinh nên mình nhắc bạn là comment thảo luận cái gì thì nói rõ ràng, đừng có vào chụp mũ như thế, mình ko reply đâu.

Thế thôi, chúc mọi người vui vẻ!

"Trí thức" là ai? (thơ vui)

Xem cuộc tỉ thí đầu xuân
Đối qua đáp lại hai quân lắm bài
Cô Kiều chép miệng thở dài
Chả biết "trí thức" là ai bây giờ?
Là anh Từ Hải phất cờ
Không sợ bạo ngược, chẳng thờ hãm vương
Hay chàng Kim giỏi văn chương
Thi đậu vinh hiển gốc hương dự phần
Ra vào Kiều cứ phân vân
Thúy Vân biết chuyện nhắc cân mấy lời:
"Rằng trên cao có ông trời
Thứ đến là ở trên đời có vua
Chàng Kim tài học có thừa
Làm quan bổng lộc cũng vừa sum suê
Chúng ta cuộc sống đề huề
Nhớ chi Từ Hải đã về chốn xa
Nếu mà còn sống may ra
Tránh sao khỏi nỗi tù ra tội vào
"Trí thức" chăm chỉ luyện đào
Chàng Kim là nhất ai nào sánh ngang!"
Kiều nghe nước mắt đôi hàng
Nhớ Từ rồi lại thương chàng Trọng Kim...

24-1-2012

Đón Tết ở Ottawa (ảnh)

Hình ảnh cập nhật cho entry trước:

Gói bánh chưng, được 12 cái tất cả, mỗi nhà 6 cái




















Một phía của bàn cỗ tất niên, gồm xôi trắng gà luộc, bóng xào, nem rán, canh măng




















Dưa món đủ vị chua cay mặn ngọt ăn cùng bánh chưng và giò lụa hôm mùng một




















Hoa tươi chụp ngày mùng một




















Lên mạng ngóng về Tết ở nhà, mượn một tấm ảnh hoa đào trên mạng về treo cho có không khí tưng bừng của mùa xuân quê hương




















Chúc các anh chị và các bạn ghé thăm blog một Năm Mới an lành!

Đón Tết ở Ottawa

Hôm nay tôi sẽ có một ngày bận rộn và vui, gia đình tôi cùng gia đình em Ngà, một người bạn Việt nam khác ở Ottawa sẽ tụ họp làm bữa cơm tất niên.

Bây giờ là 7h, khoảng 10h, hai mẹ con tôi sẽ đi chợ cùng hai mẹ con bạn, chúng tôi dự định nếu tìm mua được lá thì sẽ gói bánh chưng cho bọn trẻ được cảm nhận không khí chuẩn bị một nồi bánh.

Các món định nấu là xôi, gà (giống gà ta) luộc, nem rán, chân giò ninh măng, bóng xào nấm và xúp lơ và vài món nữa nếu chúng tôi còn sức :)

Một số thứ khác như giò lụa thì sẽ mua ở hàng Phước Lợi phố Sommerset. Chúng tôi sẽ đi chợ Sommerset trước sau đó đến Green Fresh để kiếm các đồ mình cần. Ngoài thức ăn tôi sẽ nhớ mua cả hoa.

Các lễ hội Tết của của người Việt ở Ottawa đã diễn ra tuần trước, ngày thứ bảy là tiệc mừng Xuân của Đại sứ quán Việt nam ở Ottawa, tổ chức ở National Arts Centre. Chủ nhật là lễ hội Tết của cộng đồng người Việt ở Ottawa tổ chức ở St Elias Banquet Centre có bán vé vào cửa 10 đô Canada một vé.

Tiệc đứng chiêu đãi mừng Xuân của Đại sứ quán khá tươm tất, có nhiều món cổ truyền như bánh chưng, bánh khúc, bánh cuốn, xôi lạc, nem rán, giò chả, có cả lợn quay và sushi. Có một số bài phát biểu và sau đó là ca nhạc, "con biết xuân này mẹ chờ tin con..." trong lúc mọi người ăn và trò chuyện.

Có một kỷ niệm rất đáng nhớ của tôi trong bữa tiệc này, một cảm giác quen thuộc kỳ lạ khi tôi nhìn thấy gương mặt một phụ nữ trong đám đông, đó chính là Mai, người bạn cùng lớp Đại học của tôi kể từ khi ra trường chưa hề gặp mặt. Tôi thốt lên tên bạn trong cảm giác vui và sửng sốt ngạc nhiên, bạn cũng sững sờ nhìn tôi, trái đất quả thật vừa tròn vừa nhỏ bé! Chúng tôi trò chuyện và hẹn dịp gặp nhau, vui.

Bây giờ tôi sẽ đi dọn dẹp nhà cửa một lúc rồi chuẩn bị đi chợ. Kỷ niệm về Tết thủa nhỏ trở lại trong tâm trí tôi bằng lời mẹ tôi, ba tôi và những cô bác gần kề thường nói, Tết là thời điểm mà người ta dành cho sự sum họp, khép lại năm cũ, chờ đón những điều mới mẻ tốt đẹp. Tôi sẽ nói với con trai tôi điều đó.

Làm thơ và làm nghiên cứu

(Nhân dịp Tết đến Xuân về tôi viết bài này tặng bác LH, cũng là muốn trả ơn cô giáo dạy tiếng Pháp :)

I.

Làm thơ và làm nghiên cứu có rất nhiều điều khác biệt, ngay cả việc viết về hai thứ này cũng khác nhau. Với công việc nghiên cứu bạn càng phân tích mổ xẻ từng bước các quá trình tiến hành, các phương pháp sử dụng, so sánh, đối chiếu với các nghiên cứu khác thì mọi thứ càng rõ ràng. Thơ thì khác, ngay cả khi phân tích thơ của mình tôi cũng thường gặp phải cảm giác những lời mà mình đưa ra là khiên cưỡng, không thật. Dường như tôi đã không thể nắm bắt được bài thơ ngay khi đặt dấu chấm hết nó. Nó đã chạy đi hay là cảm xúc khi viết một khi đã đậu vào câu chữ trong thơ thì cũng là lúc đã bay ra khỏi tâm trí. Nhớ về điều không còn ở đó nữa chỉ cho những phác họa mờ mịt phiến diện và cái dở cuối cùng của việc hồi tưởng là níu vào câu chữ.

Ví dụ gần đây nhất là bài Khi ấy trong entry trước, khi ấy tôi ngồi trong thư viện để sửa luận án, một chút nao nao ngang qua tâm trí khiến tôi vừa muốn giữ mình lại vừa muốn trôi theo cảm xúc. Vì biết cảm xúc của mình có thể lên cao hoặc xuống thấp, có khi quẩn xoáy trong lòng thành một nỗi cay đắng đến rơi nước mắt nên tôi muốn thoát ra khỏi tâm trạng khó gọi tên đó. Tôi nhớ đến một việc giúp tôi kiềm chế cảm xúc rất tốt ấy là ngồi đan, từng mũi len đều đặn đưa đi trên que tạo thành dòng ngang lặp đi lặp lại luôn giúp tâm trí tôi lắng lại. Những dải len màu khác nhau đan xen trên chiếc áo đang mặc như gợi ý với tôi rằng có thể viết ra thành dòng cảm xúc nao nao trong tâm trạng để nó trôi đi yên bình. Một đám mây câu chữ phảng phất trôi qua đầu đã giúp tôi trong lúc tôi thong thả giữ thanh bằng cho vần đi ngang đều đặn như những hàng len trôi qua kim đan, vui buồn cũng nối nhau đi ngang nhẹ nhàng. Suýt nữa thì một chút chua chát đọng câu cuối nhưng tôi đã đỡ cho nó bay ngang. Mọi chuyện đã diễn ra êm đẹp, tôi viết xong bài đó cảm thấy thoải mái hơn và tiếp tục công việc của mình.

Khi tôi đọc những comment của bạn bè về bài thơ, tôi đọc và cũng vào comment, nhưng sau đó đọc lại comment của mình tôi lại thấy có gì đó khiên cưỡng, áp đặt. Bây giờ sau khi đã kể lại mọi chuyện một cách dài dòng về bài thơ ấy, tôi vẫn cảm thấy có điều gì thiếu mất như sắc mầu hình dạng của áng mây phảng phất trôi ngang khi đó mà tôi không chụp ảnh hay tả lại trọn vẹn cho bạn bè mình xem hoặc đọc được. Như vậy đấy, viết về thơ thật khó, ngay cả khi bạn viết về thơ của mình...

(còn tiếp)

Khi ấy

Khi ấy tôi ngồi và tôi nối
Những sợi len cũ khác màu nhau
Nâu nhạt, vàng mơ hòa điệp khúc
Ngân nga vạt trước rồi vạt sau

Khi ấy tôi ngồi tôi cũng nối
Câu nói bây giờ câu nói xưa
Thành câu chuyện vãn dài không dứt
Chứa cả buồn vui cả nắng mưa

Khi ấy tôi ngồi và tôi nối
Mùa đông rét mướt với xuân sang
Cây cối trơ cành phơi nắng sớm
Chồi lại sinh sôi, nụ hân hoan

Khi ấy tôi ngồi tôi lại nối
Phút giây đông đúc giữa thân thương
Bao nhiêu vui sướng mang đặt cạnh
Những khi vắng lặng ở một phương

Khi ấy tôi ngồi tôi nối cả
Chốn cũ xa xưa với chốn đây
Tóc xanh năm ấy thành tóc bạc
Một kiếp nhân gian hơi ấm bay

18-1-2012

Entry học tiếng Pháp

(Update: Entry này có số comment nhiều quá đã không còn comment thêm được nữa, các bạn có thể comment vào Entry học tiếng Pháp (2)) Tôi muốn tự học một ít tiếng Pháp nên đã đến thư viện mượn về một số băng, đĩa, sách,... toàn chương trình cơ bản, tự nhiên nhớ ra là bác LH rất giỏi tiếng Pháp, bèn mở entry này cố gắng viết comment bằng thứ tiếng Pháp abc mà tôi học được để bác LH đọc và sửa cho. Đề nghị cô giáo LH nhiệt tình giúp đỡ ạ :P

Post thêm tấm ảnh Ottawa mùa đông cho đỡ trơ trụi vài dòng, ảnh này lấy trên mạng, con đường này tôi đã lái xe qua :)

Tài liệu về bệnh tay chân miệng (LH dịch)

Tài liệu lấy từ :
http://www.ahsc.health.nb.ca/Patients/HealthInformation/EmergencyHealthServices/handfootmouthfr.shtml

Bệnh tay chân miệng

Bệnh tay chân miệng thường gặp ở trẻ em và gây ra bởi một loại virus. Bệnh gây nên những vết loét đau trong miệng. Đó có thể là những vết mọng màu xám nhạt hoặc đỏ trên lòng bàn tay, lòng bàn chân hoặc đôi khi trên mông. Những vết nổi trên lòng bàn tay và lòng bàn chân thường là hiếm hơn, do vậy nếu bạn nhận thấy chúng xuất hiện ở trẻ, thì hẳn đó chính là bệnh tay chân miệng.
Mặc dù bệnh này thường gặp ở trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên, nhưng người lớn cũng có thể nhiễm bệnh.

Nguyên nhân :
Bệnh tay chân miệng gây ra bởi một loại virus được tìm thấy ở trong phân. Bệnh có thể xuất hiện vì do trẻ không rửa tay sao khi đi vệ sinh. Thời gian ủ bệnh từ khoảng 3 tới 6 ngày trước khi những triệu chứng xuất hiện.

Triệu chứng :
- Xuất hiện những vết mọng trong miệng, trên lưỡi, phía trong má và trên vòm họng (giống như những vết nhiệt miệng, tức là những vết loét nhỏ). Những vết này có thể lành sau khoảng 7 ngày.
- Xuất hiện những vết mọng nhỏ màu xám trên lòng bàn tay, lòng bàn chân và đôi khi trên mông. Những vết trên da biến mất sau khoảng 10 ngày.
- Sốt từ 37,7 tới 38,8 độ C (100-102 độ F) trong vòng vài ngày.
Chăm sóc :
- Cho ăn uống nhiều chất lỏng. Do miệng trẻ bị đau, trẻ có thể từ chối uống. Một số trẻ thích mút kẹo lạnh hoặc đồ uống lạnh vì chúng làm đỡ đau. Đồ uống nóng cũng có thể làm trẻ đỡ đau. Tránh cho trẻ uống nước chanh, cam hoặc bưởi vì trẻ có thể có cảm giác bỏng rát trong miệng.
- Tránh cho trẻ ăn những đồ ăn mặn hoặc nhiều gia vị, vì chúng cũng gây nên cảm giác bỏng rát trong miệng.
- Bạn có thể cho trẻ dùng thuốc acétaminophène hoặc ibuprofène (thuốc chống viêm) theo chỉ dẫn (hỏi xin hướng dẫn sử dụng nếu bạn không biết làm thế nào hoặc cho trẻ uống số lượng bao nhiêu). Nếu bạn không chắc, hãy hỏi ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi cho trẻ uống thuốc.
- Nếu những vết loét gây ngứa, hãy dùng kem bôi (Benadryl), hoặc thuốc viên hay thuốc nước chống dị ứng.
- Trẻ có thể đi học lại khi những vết loét lành hẳn hoặc khi nhiệt độ trở lại bình thường.

Đưa trẻ đi cấp cứu :
- Nếu xuất hiện những vết loét ở những nơi khác trên cơ thể, tức là ngoài tay, chân, mông và miệng, hoặc nếu có vết loét ỏ kẽ những ngón tay và ngón chân.
- Nếu những vết loét trên da có vẻ bầm máu hoặc có dạng mạch máu vỡ, hoặc nếu chúng có màu tím.
- Nếu bạn nhận thấy có triệu chứng mất nước, như là khi trẻ cảm thấy khô và dính trong miệng, không có nước mắt khi khóc hoặc trẻ ít đi tiểu.
- Nếu trẻ cảm thấy cứng cổ, đau đầu, nếu trẻ ngủ thiếp đi ngay cả khi nó đã ngủ rồi hoặc nếu trẻ mê sảng.

Đi khám bác sĩ :
- Nếu sốt quá 3 ngày
- Nếu tình trạng trẻ không đỡ hơn

(LH dịch)

Đối phó với bệnh tay chân miệng (kinh nghiệm của bác LH)

(Entry này được copy từ các comment của bác LH ở entry trước nhằm mục đích chia sẻ thông tin hữu ích về bệnh chân tay miệng ở trẻ em)

Về VN lần này chuyện làm tôi vương vấn bận tâm mãi là vụ vào Nhi Đồng 2. Tuy mẹ con tôi chỉ ở đó khoảng 18h thôi nhưng cảm giác khổ cực và thương xót thì không quên được. Thương con và tự thương thân, thương các em bé khác và bố mẹ chúng nó, cũng thông cảm với các bác sĩ và nhân viên bệnh viện, mặc dù không hài lòng. Giận dữ, mà không biết giận ai, vì sao tình trạng lại đến mức như vậy?

Một trong những điều tôi giận nhất là thông tin thiếu thốn. Chúng tôi, các cha mẹ, đem con vào đấy cấp cứu mà hoàn toàn mù tịt không được cung cấp thông tin gì về việc chăm sóc trẻ bị bệnh (chân tay miệng), chỉ có vài thông tin về phòng bệnh mà lúc đó thì bệnh đã mắc rồi. Hỏi nhân viên bác sĩ thì khó lắm, ai mà rảnh ? May mà tôi có người thân tìm thông tin trên internet giúp tôi. Nếu thông tin tốt hơn, tôi tin chúng ta sẽ đỡ tốn rất nhiều công sức, thời gian và tiền của.

Đọc thông tin y tế của Pháp, thì thấy nói rõ rằng một trong những triệu chứng nguy hiểm nhất của bệnh chân tay miệng là mất nước, cụ thể là trẻ không đi tiểu từ khoảng 10h, lúc đó phải đưa đi cấp cứu ngay (chứ không đợi đến lúc viêm não co giật thì đã trễ rồi). Lý do mất nước là do những vết loét trong miệng khiến trẻ không uống (và ăn) được. Thông tin này tôi không thấy ở bất cứ đâu ở VN.

Sau khi đã đọc vô số bài về chân tay miệng thì tôi thấy ông TS Khải đề nghị cách chữa rất là hợp lý. Nhiều người dân nói với tôi rằng bệnh này xưa nay vốn gọi là sài đẹn, mùa nóng thì phát ra, thường người ta cho trẻ con uống nước cỏ mực cho mát là khỏi, nhưng bây giờ dùng thuốc hóa chất, phá vườn ghê quá, không còn cỏ mực nữa, phải ra hiệu thuốc nam mua khá đắt.

Ông TS Khải ít nhất còn đề nghị một cách chăm sóc trẻ bệnh (khử khuẩn, chống viêm loét, bổ sung dinh dưỡng : uống nước chanh, vitamine, cháo đậu xanh, đậu đen,... tất cả đều hết sức hợp lý). Còn bộ Y tế thì không cho chúng tôi được lời khuyên cụ thể nào.

Càng suy nghĩ về bệnh chân tay miệng, tôi càng thấy việc chăm sóc trẻ tốt, nhất là cho uống nước, là hết sức quan trọng. Có lẽ điều đó có giá trị ngay cả trong việc phòng bệnh. Không phải vô cớ mà khi mùa hè nóng, trẻ con thường được cho uống đồ "mát". Ngày xưa, mùa hè tôi cũng hay được cho uống cỏ mực, ngoài Bắc kêu là "cây nhọ nồi", (nước màu đen, vị hơi ngọt và thơm, khá ngon) hoặc là ăn chè đậu đen nấu với bột sắn dây, uống nước chanh (vì chanh rẻ hơn cam).

Khi cháu bé nhà tôi nhập viện, tôi đã ra sức tìm kiếm mọi thông tin về bệnh này, hỏi tất cả những ai hỏi được. Khi nhận được lưu ý về việc bổ sung nước, suốt cả ngày tôi liên tục cho cháu uống nước chanh (bệnh viện cho uống thêm vitamine), chắc là vì vậy mà tình trạng cháu khá hơn và chúng tôi rời bệnh viện ngày hôm sau, dù bị ngăn cản (vì ở đấy điều kiện chăm sóc cháu rât tệ). Đêm trước đó cháu ngủ li bì và co giật, nhưng đến chiều hôm sau thì cháu vui vẻ tỉnh táo hơn.

Diễn biến bệnh như sau : sáng thứ 3 khi tôi cho cháu uống khẩu phần nước cam như mọi ngày thì cháu từ chối nói là đau miệng. Tôi nhìn miệng thì thấy hai nốt mọng đỏ, đã hơi lo. Buổi chiều tôi đi làm vê cháu hơi sốt nhẹ. Sáng hôm sau cháu không sốt, song vẫn ăn uống kém vì đau miệng, đến trưa cháu lại sốt nhẹ, khi chơi ngã vài ba lần, thường ngày nó lẹ như cheo hiếm khi ngã như vậy. Tối đến cháu vẫn sốt, ngủ li bì bỏ ăn, dến khuya thì bát đầu hơi co giật, đến khoảng 2h sàng thì giật mạnh hơn, rung cả con gấu bông trên chân nó. Khi đó thì tôi chuẩn bị đồ và chúng tôi đi bệnh viên. Tôi nhớ khi con gấu bông rung bắn lên, tim tôi có cảm giác lạnh giá và sau đó tôi cứ lạnh run cầm cập, phải khoác thêm bao nhiêu áo dù trời Sài Gòn nóng lắm.

Tôi cũng nhớ lại là trước đó, cũng phải tới 14h đồng hồ hoặc hơn cháu không đi tiểu. Cháu chưa cai sữa và tôi nghĩ có lẽ nhò vậy mà cháu có thêm chút dinh dưỡng vì nó hầu như không ăn gì cả.

Nốt mọng trong miệng thì phải gần 2 tuần sau mới lặn.

Hy vọng giúp ích cho các bạn,
LH

Tấm Cám (phần cuối)

9.
Một hôm bà cụ nhẩn nha
Giả vờ đi chợ thực ra quành về
Nấp nhìn cụ ngỡ nằm mê
Quả thị bỗng chốc to ghê bằng người!
Bước ra nàng Tấm xinh tươi
Tay năm tay mười thu dọn trước sau
Thổi cơm, kín nước, têm giầu
Vẻ xinh tươi ngắm càng lâu càng giòn
Bà cụ thấy cô gái ngoan
Đẹp người lại rất hay lam hay làm
Sướng vui, cụ chạy ôm chầm
Rồi tìm vỏ thị cụ cầm xé tan
Từ đó bà cụ bán hàng
Ở cùng với Tấm mọi đàng quý yêu
Như con với mẹ thương chiều
Têm trầu, gói bánh mọi điều Tấm lo
Bà cụ tiếp khách nhỏ to
Cuộc đời yên ả tựa hồ nước thu…

Vua mất xoan đào buồn ru
Nhìn bộ dạng Cám hình như đáng ngờ
Lòng càng chán nản phớt lờ
Vi hành thăm thú thẩn thơ nhớ người
Một hôm, chim hót nắng cười
Vua qua đường thấy một ngôi quán lành
Thanh bạch, sạch sẽ, chân tình
Vua bèn ghé lại một mình nghỉ chân
Bà cụ rót nước ân cần
Lại mời vua thưởng đôi phần trầu cay
Vua nhìn trầu bỗng mắt ngây
Trầu têm cánh phượng khéo tay vô cùng
Hệt hồi Tấm ở trong cung
Têm trầu cánh phượng cho chồng ngày đêm
Vua hỏi: “Trầu này ai têm?”
Cụ rằng: “Con gái bà têm đấy mà”
Vua bèn đề nghị thiết tha
Được gặp con gái trong nhà một phen
Bà cụ gọi Tấm ra liền
Vua nhìn thấy Tấm: vợ hiền đẹp xinh!
Nhà vua kể hết sự tình
Xin bà cụ để vợ mình về cung…

10.
Cám thấy có sự lạ lùng
Tấm không như nó hình dung: chết rồi!
Hồn ba bốn bận rã rời
Sao nay về đẹp tuyệt vời thế kia
Vờ như chẳng có chia lìa
Cám hỏi: “Chị Tấm từ khi vắng nhà
Dầm mưa dãi nắng đường xa
Sao giờ trắng đẹp như hoa thế này?”
Thật lòng Tấm kể Cám hay:
“Trèo cau chị bị chặt cây chết chìm
Bụt thương cho hóa làm chim
Lại bị người bóp ngạt tim chết hờn
Bụt thương lần nữa trong vườn
Để cho hồn chị vào khuôn xoan đào
Bị tay người chặt hôm nào
Đóng thành khung cửi xếp vào buồng sâu
Vải kia dệt được mấy lâu
Đã hóa tro bụi bay đâu mất đàng
Một lần nữa bụt cưu mang
Cho hồn đậu quả thị vàng thơm hương
Rồi may gặp được người thương
Bà cụ bán quán bên đường nâng niu
Ngày đêm hồn được ấp iu
Để rồi may mắn thoát siêu thành người.”
Cám nghe u tối thầm cười:
“Hóa ra càng chết càng tươi càng giòn!”
Rồi chẳng bàn bạc mẹ con
Nó tìm hố nước vừa tròn vừa sâu
Mong rằng mình đẹp như cầu
Cám nhảy ngay xuống ngập đầu chết luôn
Mãi mà chẳng thấy Bụt thương
Cho nó sống lại thành nường Cám xinh
Cám kia ngu muội hại mình
Nghĩ cho đời nó sự tình khốn sao
Nghe điều xấu mẹ buộc vào
Lấy chồng của chị khi nào cũng lo
Không được yêu, chẳng được cho
Lòng u tối đã lên đò quá giang
Mẹ Cám nghe tin bàng hoàng
Kêu la ầm ĩ xóm làng ngoài trong
Rằng Cám bị giết oan ròng
Đang kêu thì có Bụt ông hiện về
Sự thật Bụt nhắc cho nghe
Mụ dì ghẻ sợ im re lẩn chuồn
Chết già ân hận tiếc con
Người đời sau chẳng thấy hồn mụ đâu
Gieo chi cái ác ban đầu
Để cho con gái về sau gánh phần…

Vượt qua sinh tử gian truân,
Tấm cùng vua sống quây quần trăm năm
Trăng khuyết rồi trăng lại rằm
Truyện xưa cũng được vài trăm năm rồi.


30-8-2011
Hoàng Yến

Trường của em be bé...

Đọc blog anh Tuấn, các bài viết và comment của các anh chị các khóa trước viết về trường Đồi Độc lập thú vị quá, xốn xang trong lòng không yên, thế là em cũng ngồi viết về ngôi trường thân yêu...


Dưới chân Đồi Độc lập có con đường lát đá khá rộng trải men theo suốt quả đồi, đi gần hết con đường này thì đến trường Đồi độc lập ở ngay bên phải đường. Hồi tôi học vỡ lòng, mẹ dắt tôi đi những buổi đầu tiên, về sau thì đi với các bạn cùng dãy tập thể. Dãy 319 nhà chúng tôi có Hiền, Hòa, Tùng, Tuấn, Sửu đều học cùng khối với tôi. Các lớp nhỏ cấp một học buổi chiều, lớp lớn cấp hai học buổi sáng. Từ nhà đến trường cũng gần, ở nhà lắng tai có thể nghe thấy cả tiếng trống báo ở trường, khi đấy chạy đến trường vẫn kịp nhưng thường thì chúng tôi đi học sớm hơn, sắp đến giờ học buổi chiều là thấy học sinh từng tốp vừa đi vừa trò chuyện ríu ran trên đường đến trường.

Dãy nhà tập thể chúng tôi ở phía đồi bên kia so với trường, có thể đi lối khác theo đường tắt lên đỉnh đồi rồi rẽ xuống bằng các con đường nhỏ giữa các dãy nhà tập thể để đến trường. Hai bên đường cây cối xanh um, trước mỗi dãy nhà tập thể cũng là những hàng cây nhãn hoặc vải cũng xanh um rồi đến những vườn rau tươi tốt. Ký ức của tôi về Đồi độc lập rất đậm màu xanh cây cối, một quả đồi xanh, và dưới chân đồi cách một con đường là ngôi trường hình chữ U ngay ngắn, khang trang. Đằng sau trường một phía là cánh đồng lúa xanh rộng miên man, một phía là những ao to và có đường dẫn đến nhà trẻ Đồi Độc lập là nơi mẹ tôi làm việc. Trước khi học vỡ lòng thì tôi đi mẫu giáo ở nhà trẻ này, khi đi đến trường học thì gặp cả các bạn cùng đi mẫu giáo với nhau. Hồi ấy tôi có cảm giác ở Đồi Độc lập mọi người đều biết nhau, và mọi người hay nói kèm tên bố mẹ và số của dãy nhà: à cái đấy con ông A dãy ba mười chín, thằng đấy con bà B dãy ba mười tám...

Ở trường các lớp được gọi tên theo chữ cái từ A đến G, lớp A thường là lớp chọn. Lớp vỡ lòng tôi học cô giáo Loan, sau đấy lên lớp 1A, lớp một học cô Dậu, lớp hai và ba cô Quạt, lớp bốn cô Thắm, lớp năm cô Mẫn...
Trong các cô giáo chủ nhiệm lớp tôi thích nhất cô Thắm, chữ cô rất đẹp, tính cô nghiêm khắc và cô giảng bài rất hay. Bây giờ tôi vẫn nhớ giọng nói của cô vang lên trong lớp học như thế nào. Cô hay mặc áo màu tím nhạt, quần lụa đen, trông rất mềm mại. Cô giảng môn nào cũng hay, học trò chăm chú theo dõi quên cả nói chuyện riêng. Chúng tôi rất nghe lời cô, cô rèn chúng tôi từ việc nhỏ như vở phải bọc giấy báo, phải dán nhãn vở ghi đầy đủ tên họ môn học, cho đến việc vào lớp tóc tai quần áo gọn gàng, giữ tay sạch (hồi xưa trước khi vào lớp có lệ khám tay, tay ai bẩn phải đi rửa). Cuối các buổi học cô thường kể những câu chuyện nhỏ cho chúng tôi nghe, mỗi chuyện đều có ý nghĩa cô gửi gắm trong đó mà chúng tôi khi ấy chỉ hơi lờ mờ nhận ra nhưng đều rất thích nghe. Chúng tôi yêu quý cô giáo của mình lắm, tiếc là cô chỉ dạy bọn tôi năm lớp 4.

Lớp tôi có bốn đứa nhà ở Đồi độc lập chơi thân với nhau và toàn làm cán bộ lớp, Y Linh (con trai, lớp trưởng), Cẩm Vân và tôi hai lớp phó, Quỳnh Loan là tổ trưởng tổ hai, là tổ thuộc dãy bàn giữa nơi cả bốn bọn tôi ngồi. Sau mỗi giờ kiểm tra, khi cô giáo trả bài, chúng tôi thường hỏi điểm nhau và so xem đứa nào cao hơn, đứa thấp điểm hơn dù chỉ một điểm cũng cảm thấy như bị thua. Điểm phảy của bốn đứa chúng tôi thường xuyên cao nhất lớp, hàng tháng cô giáo xếp thứ, ai điểm phảy cao được xếp thứ 1, cứ thế... cuối tháng ai được xếp thứ 1 thì rất khoái chí nhưng tháng sau điểm phảy bạn khác nhích hơn tí thì lại xếp thứ 2. Cứ thi đua nhau học như vậy, rất là thích. Có một hồi Linh, Vân và tôi rủ nhau học nhóm, ba đứa đến nhà một đứa để học cùng những bài ngày hôm sau nhưng vì ngại các bạn trêu nên phải đi bí mật giấu giếm, những buổi học đấy rất vui.

Ngoài nhóm ở Đồi Độc lập, lớp tôi còn có các bạn nhà ở Bách hóa như Thiện, Hải Hà... các bạn ở Đoàn Mười như Phương, Nguyệt, Nga... Vào giờ ra chơi, lớp chúng tôi thường ra sân chơi các trò chơi chung như đồ, âm, bọn con gái có thêm trò nhảy ngựa, nhảy dây chun, bọn con trai thì đá cầu. Đến lớp 6 thì tôi lên học ở trường Nha Trang nên không biết lớp tôi tiếp tục thế nào. Về sau Thiện, Linh học cùng với tôi cấp 3 còn các bạn khác thì chuyển vào miền Nam hoặc học khác lớp khác trường. Lớp A của chúng mình ngày xưa bây giờ ở đâu rồi các bạn ơi?

Nhớ mãi ngôi trường nhỏ của chúng tôi nằm yên tĩnh ở nơi mà xung quanh có cả đồng ruộng, đồi cao, ao hồ. Từ ngôi trường ấy chúng tôi đi...

Hướng dẫn dạy trẻ ở Canada (I)

Nhân bên blog chị Lana đang bàn chuyện phương pháp dạy học sinh, thường ngày ở blog Lana và Titi cũng hay có những đoạn mẹ đối thoại với con rất thú vị và có phương pháp, em chép ra đây những đoạn hướng dẫn dạy trẻ trong gia đình do Cơ quan trợ giúp trẻ em vùng Ottawa biên soạn, cùng là nói chuyện với trẻ nhưng trẻ vị thành niên được chú ý nói riêng thêm một phần:

Nói chuyện với con của bạn

Hãy nói chuyện và lắng nghe con bạn.
Sự giao tiếp hiệu quả giữa cha mẹ và con cái chính là nền tảng gây dựng sự tự trọng cho con và vun bồi tình thương, biết thông cảm với người khác. Nên giữ mối dây liên lạc này và thật sự lắng nghe con bạn muốn nói gì.
- Khi nói chuyện với con hãy ngồi xuống thấp ngang hàng với nó.
- Dùng lời lẽ dễ hiểu.
- Khi nói tránh đưa ra quá nhiều ý tưởng.
- Lặp lại cho rõ ràng hơn điều con mình vừa nói.
- Hãy nói rõ cho nó biết phải cư xử như thế nào đúng như ý bạn muốn.
- Khi răn dạy thì lời nói và hành động phải đi đôi với nhau.
Hãy khen con khi nó biết đặt những câu hỏi.
- Lời dạy phải đầy đủ và rõ ràng.
- Phải chú tâm khi khuyên dạy con và nhìn thẳng vào mắt nó, như thế dễ nói chuyện hơn.
- Phải nghe rõ hết những gì mà trẻ nói rồi mới trả lời.
- Dạy cho trẻ đừng ngắt lời và tự mình làm gương cho nó biết.
- Khuyến khích nó đặt những câu hỏi như việc đó là gì, làm thế nào, tại làm sao, để hai bên bàn thảo thêm, hơn là chỉ dung những câu hỏi đáp có hay không mà thôi.
- Khi dạy con, hãy cảnh giác về lời nói và cử chỉ của mình tương tự như trong lúc bạn giao tiếp với bạn bè.
Khuyến khích con bạn nên có tinh thần trách nhiệm.
- Hãy để con tự giải quyết càng nhiều càng tốt những vấn đề của chính nó.
- Hãy để con bạn tự trả lời vài câu hỏi do chính chúng đặt ra.
- Đừng làm giùm những việc mà con bạn có thể tự làm.
- Khuyến khích con bạn nên dám làm.
- Hãy khen ngợi khi con bạn làm việc gì thành công.
- Hãy chấp nhận lầm lỗi của con bạn.
- Giúp con trẻ biết cân nhắc chọn lựa phải làm gì và biết có hậu quả ra sao.
- Hãy cho con trẻ biết bạn luôn hỗ trợ giúp đỡ nó.
- Làm cho con bạn ngày càng biết trách nhiệm.
- Không cần dùng lời nói để khen con mà chỉ cần mỉm cười và ôm chặt nó vào lòng.

Nói chuyện với đứa con vị thành niên của bạn

Những buổi trò chuyện với thanh thiếu niên đem đến nhiều điều thú vị và sâu sắc… mỗi ngày nên làm như thế. Thường thì trong những lúc trò chuyện thường có sự hiện diện của nhiều người vì thế nên tìm cơ hội để nói chuyện riêng với đứa con còn trong tuổi thanh thiếu niên của bạn khi không có anh chị em nào bên cạnh hay bất cứ người nào khác.

Bạn phải lắng nghe kỹ điều gì những thanh thiếu niên nói ra nhưng cũng phải tiên đoán biết điều gì cô cậu không nói ra nữa. Nói và nghe một cách hữu hiệu như thế sẽ tạo ra những mối quan hệ tốt đẹp giữa cha mẹ và con cái.
Vài mẹo dành cho cha mẹ như sau:
- Thanh thiếu niên cần được tôn trọng.
- Người lớn nên tôn trọng thanh thiếu niên và mong muốn được tôn trọng lại.
- Người lớn cũng phải tỏ ra tôn trọng những người bạn của các thanh thiếu niên.
- Đừng bao giờ mắng nhiếc hay xem thường thành thiếu niên trước mặt các bạn đồng lứa tuổi của chúng.

Một trong những vấn đề khó khăn nhất xảy ra trong giai đoạn trưởng thành này là tranh giành quyền hạn giữa thanh thiếu niên và phụ huynh. Cha mẹ nên chấp nhận sự kiện này; đó là thời kỳ mà thanh thiếu niên muốn có quyền hơn trong thế giới của người lớn; cha mẹ và con cái nên làm việc chung tìm cách vượt qua khó khăn này.
Thanh thiếu niên là những người đang tập sự trở thành người lớn, họ cần thời gian để học hỏi.
Cha mẹ nên biết cân bằng giữa lúc nào để thả lỏng, cho tự lập và lúc nào phải can thiệp vào đời sống của chúng.

Tình cờ gặp lại trường xưa

Trong khi hưởng ứng Bữa cơm có thịt cho các em nhỏ nội trú vùng cao, nhờ có cầu nối là chị Lana, tôi được xem lại ảnh trường cấp 1, 2 Đồi Độc lập và đọc bài viết về trường cũ của chúng tôi ở blog anh Hồ Tuấn: http://tuanhavn.blogspot.com/2011/09/truong-oc-lap-gang-thep-thai-nguyen.html
Anh Hồ Tuấn chính là liên đội trưởng hồi xưa ở trường cấp 1, 2 Đồi Độc lập, anh Tuấn học cùng với chị Quỳnh Giao ở cùng dãy nhà với tôi, các anh chị học trên tôi hai khóa. Thú vị quá!

Linh tinh

1. Sáng hôm qua lái xe đưa con trai đi học, lúc về một mình thấy vắng bèn mở radio nho nhỏ, đang đi dọc đường St. Laurent chợt nghe tin trên radio có một người phụ nữ bị tai nạn xe ở đường Hunt Club. Không có tên người phụ nữ, chỉ có nơi xảy ra tai nạn, nghĩ bụng nếu bây giờ mình bị sao thì ở đâu đó cũng sẽ có người trên đường nghe radio nói có người phụ nữ bị tai nạn ở đường St. Laurent, vậy thôi, không ai biết mình đã nghĩ gì, cũng như mình bây giờ không thể biết người phụ nữ kia nghĩ gì trước đó.

2. Thu heo heo, ngày nắng đêm lạnh khiến lá chớm đổi màu, cảm giác hoang hoải nao nao. Thu nào đến cũng cứ thấy nao nao. Một mùa hè đã qua mau, từ tháng 9 đã thôi không làm part-time ở cửa hàng. Ottawa không giống Sudbury, nhớ những mùa hè ở Sudbury đi làm thêm hái quả blueberry trên những quả đồi miên man. Trong lúc hái quả cảm thấy suy nghĩ của mình cứ lắng xuống, lắng xuống, đầu óc trở nên trong trẻo giữa những bụi cây xanh xung quanh, trời trên cao cũng trong xanh văn vắt.

3. Để tránh rắc rối cho cả hai bên, mình đã remove bạn Mối tình đầu ra khỏi Friendlist ở FB. Quá khứ mãi là quá khứ thôi, ta để mọi thứ trôi về thời của nó...

4. Khổ thân bác LH vì tôi mà phải vất vả đi lại nhà xuất bản Kim Đồng, bác còn nhiều công việc và bận con nhỏ nữa. Hay là thôi không được cũng được bác LH ạ, tôi cứ viết rồi post nên blog ai thích đọc thì đọc tôi cũng thấy vui rồi, gây phiền toái cho bác LH thế này tôi ngại quá.

5. Công việc sửa paper thật là mệt mỏi, hai người đọc mỗi người một ý, thêm ý mình nữa thành ba, loay hoay mãi, nghĩ đến là đã stress, nhưng mình vẫn phải cố thôi. Hy vọng chồng con mình hiểu cho mình nhỡ chẳng may có lúc mình cáu gắt :(

Đọc thơ mùa thu

Đọc entry San Jose vào thu ở blog Phan Việt trong lúc ngoài kia cũng đang thu:

Những ngọn đồi
Lặng im
Cỏ úa

Không từ nào thừa và một bức tranh lặng lẽ hiện ra. Rõ nét mà vẫn có gì mơ hồ. Bố cục bắt đầu trải rộng qua những ngọn đồi và dừng lại ở sắc thái cỏ úa. Bố cục rõ nét ôm lấy sự mơ hồ nằm ở hai chữ Lặng im trung tâm. Những ngọn đồi lặng im hay cỏ úa lặng im? Hay im lặng cả hai? Im lặng cả hai thì có phải Cỏ úa lặng im chứa điều gì buồn bã trong sự úa tàn đi còn Những ngọn đồi lặng im vẫn có sự bình thản rộng lượng trải ra. Cỏ mọc ở trên đồi nên sự bình thản và nỗi buồn có lẽ đang nương tựa hòa quyện nhau. Phải chăng sự sẻ chia giữa Những ngọn đồi và Cỏ đang úa đi cũng chỉ là sự im lặng nên từ Lặng im được đặt ở giữa, và đó cũng là sự im lặng đang diễn ra của mùa thu?

Đọc xuôi, đọc ngược rồi xáo trộn trật tự dòng chỉ để cảm nhận đầy đủ bản gốc:

Những ngọn đồi
Lặng im
Cỏ úa

Bức tranh yên lặng đẹp, không cần thêm điều gì.