Từ Thức gặp tiên (III)

(Tiếp phần II)

Giáng Hương khuyên nhủ cạn lời
Từ Thức chàng vẫn vời vời trông xa
Ước ao nhìn thấy quê nhà
Người đây tâm trí những là nơi đâu
Giáng Hương đem chuyện chàng cầu
Kể cho mẹ rõ đuôi đầu nguồn cơn
Phu nhân suy nghĩ thiệt hơn
Thấy lòng chàng rể vẫn còn đa mang
Duyên chưa dứt nợ trần gian
Phu nhân sai lấy xe loan tiễn người
Giáng Hương theo bước ngậm ngùi
Lấy phong thư dặn về rồi hãy xem
Phu thê tình nghĩa êm đềm
Bỗng đâu đôi nẻo đôi niềm rẽ chia
Từ Thức từ biệt nàng về
Rồi lên xe vút sơn khê phong hà
Chốc lát đã thấy quê nhà
Nhìn phong cảnh cũ có đà khác xưa
Chỉ còn khe núi bước vừa
Vẫn y như cũ dù mưa nắng nhiều
Từ Thức hồi hộp thương yêu
Xe vào thôn xóm bóng chiều vắt ngang
Bâng khuâng chân bước vào làng
Thấy bao người lạ, hỏi han mấy hồi
Chẳng ai biết được mấy lời
Bèn tìm các cụ da mồi tóc sương
Đi đến nhà cuối con đường
Một cụ chống gậy nghe xưng nhớ rằng:
"Hồi nhỏ, vào những đêm trăng
Bà tôi thường kể chuyện làng khi xưa
Người làng khi ấy còn thưa
Có một cụ tổ cũng ưa du hành
Tên là Từ Thức, hiền lành
Lạc vào hang đá vô thanh khứ hồi
Cách đây hai trăm năm rồi
Bây giờ lại thấy có người nhắc tên"
Càng nghe càng thấy buồn thêm
Từ Thức rầu rĩ xuống thềm bước ra
Định đi trong lúc bóng tà
Tìm xe, xe đã hóa là chim loan
Bay đi trong khói chiều loang.
Chàng liền mở bức thư nàng ra xem
Giáng Hương thảo vắn một bên
"Ở nơi tiên cảnh kết duyên với chàng
Nay duyên đã hết đá vàng
Không mong hội ngộ sóng hàng cùng nhau"
Từ Thức rười rượi buồn đau
Nhưng mà tất cả qua mau mất rồi
Về sau, một buổi có người
Thấy chàng vào núi cao vời Hoàng Sơn
Lần này xa mãi xóm thôn
Không thấy về nữa, đi luôn đến giờ...

25-7-2013
Hoàng Yến

Từ Thức gặp tiên (II)

            (Tiếp phần I)

Phu nhân sai tiểu thư ra
Từ Thức trông thấy chợt à nhớ ngay
Người con gái lỡ vịn tay
Mẫu đơn cành gãy không may phải đền
Phu nhân bày tỏ tiếp liền:
"Con tôi là gái thảo hiền Giáng Hương
May nhờ ông đã xót thương
Ra tay cứu giúp nên vương chút tình
Nay gặp lại ân nhân mình
Muốn cho con gái kết tình phu thê
Mẫu đơn duyên thắm vẹn bề
Cũng là đền đáp nhớ về ơn sâu"
Ngay đêm hôm ấy trên lầu
Phu nhân mở tiệc canh thâu tơ hồng

                ***

Từ Thức từ khi làm chồng
Nắng mưa thấm thoắt đã vòng một năm
Giáng Hương đẹp tựa trăng rằm
Nghĩa tình quấn quít như trâm tóc cài
Vậy mà những lúc hôm mai
Từ Thức bỗng thấy khôn ngoai nhớ nhà
Nhớ chiều khói bếp vương xa
Nhớ đêm trăng sáng bước qua vườn chè
Nhớ thôn xóm, nhớ bạn bè
Nhớ sông nước cũ, nhớ về tuổi thơ
Ngày mong đêm lại nằm mơ
Từ Thức thổ lộ tóc tơ với nàng:
"Tôi đi xa xóm xa làng
Đã lâu cũng muốn lên đàng về thăm
Quê nhà khắc khoải nhân tâm
Thỏa lòng tôi lại đồng cam với nàng"
Giáng Hương òa khóc hai hàng:
"Thiếp không phải giữ tình tang hẹp hòi
Mà ngăn thiện ý chàng đòi,
Chỉ vì ngắn ngủi là đời trần gian
Sợ chàng về chốn thôn trang
Không còn như trước, trái ngang tình đời"

                 ***

        (còn tiếp)

Từ Thức gặp tiên (I)

Thời xưa ở mạn Hóa Châu
Có chàng Từ Thức thông lầu văn chương
Bước chân vào chốn quan trường
Được bổ một chức thường thường bậc trung
Ở miền Kinh Bắc một vùng
Đồng xanh vườn thắm vui cùng nắng mưa
Trong vùng có một ngôi chùa
Cạnh chùa rực rỡ gió đùa mẫu đơn
Mùa xuân hoa nở rập rờn
Khách thập phương đến đông hơn hội hè

                     ***

Mùa xuân năm đó ngựa xe
Nườm nượp đưa đón người về chùa chơi
Mẫu đơn nở đẹp tuyệt vời
Hoa cười quyến rũ lòng người đắm say
Một nàng thiếu nữ tóc mây
Vừa chừng mười bảy má hây môi hồng
Càng nhìn càng thấy mặn nồng
Tuyệt trần nhan sắc có đông bao giờ
Người bên hoa đẹp như mơ
Vô tình nàng chạm gãy xơ một cành
Nhà chùa giữ lại rất nhanh
Người hoa không có của dành chuộc hoa
Từ Thức đi dạo ngang qua
Liền cởi áo gấm mang ra đền bù
Chàng vì chỉ thích ngao du
Xem phong cảnh đẹp chẳng xu theo thời
Quan trên quở trách hết lời
Chàng từ quan sống cuộc đời nhẹ tênh
Tiêu dao sơn thủy hữu tình
Nơi nào cảnh đẹp có hình chàng qua

                  ***

Một buổi sáng chàng trông ra
Cửa Thần Phù thấy mây sa một vầng
Hoa sen ngũ sắc như dâng
Từ Thức lòng dạ bâng khuâng chẳng đành
Chàng vội chèo thuyền thật nhanh
Về phía ấy gặp núi xanh hang trời
Chàng men hang tối bời bời
Bám theo vách đá lần hồi chàng đi
Rất lâu vẫn tối rậm rì
Đi thêm một lúc nữa thì sáng choang
Chàng lần ra khỏi cái hang
Đến chân núi khác trèo sang bên sườn
Nhìn ra thấy một con đường
Rộng thênh thang đến một vùng phong quang
Xa xa cung điện trang hoàng
Lung linh giát ngọc thếp vàng đẹp sao
Từ Thức theo đường bước vào
Có hai thiếu nữ ra rồi bảo nhau:
"Chú rể nhà ta thật mau!"
Và họ lễ phép cúi đầu gửi thưa:
"Phu nhân chúng tôi đang chờ
Mời chàng cất bước hải hồ vào chơi"
Từ Thức đi theo hai người
Ngang qua gác tía bên hồi lầu son
Gấm thêu rực rỡ núi non
Những điều đọc sách chàng còn ngất ngây
Đều hiện ra hết ở đây
Lấp lánh trên cửa rồng vây chữ vàng
"Điện Quỳnh Hư", "Gác Giao Quang"
Nguy nga lộng lẫy giàu sang vô ngần
Rồi chàng vào gặp phu nhân
Mặc áo lụa trắng, sập ngồi đàn hương
Phu nhân hỏi chàng khiêm nhường:
"Ông xem phong cảnh lạ thường khắp nơi
Bây giờ nhân ghé đây chơi
Hỏi ông có biết là nơi chốn nào?"
"Vùng này tôi đã ra vào
Mà không biết có động đào cảnh tiên"
Phu nhân cười nụ rất hiền:
"Ông đâu biết được thiên nhiên chốn này
Hang cùng thứ sáu là đây
Trong ba sáu động chung bầy Phi Lai
Địa tiên Nam Tạc núi dầy
Ngụy phụ nhân, chính tên này của tôi
Thấy ông cao nghĩa trọng người
Nên tôi mới cố công mời  ông qua"

                ***

(Còn tiếp)

Tấm Cám (phần cuối)

9.
Một hôm bà cụ nhẩn nha
Giả vờ đi chợ thực ra quành về
Nấp nhìn cụ ngỡ nằm mê
Quả thị bỗng chốc to ghê bằng người!
Bước ra nàng Tấm xinh tươi
Tay năm tay mười thu dọn trước sau
Thổi cơm, kín nước, têm giầu
Vẻ xinh tươi ngắm càng lâu càng giòn
Bà cụ thấy cô gái ngoan
Đẹp người lại rất hay lam hay làm
Sướng vui, cụ chạy ôm chầm
Rồi tìm vỏ thị cụ cầm xé tan
Từ đó bà cụ bán hàng
Ở cùng với Tấm mọi đàng quý yêu
Như con với mẹ thương chiều
Têm trầu, gói bánh mọi điều Tấm lo
Bà cụ tiếp khách nhỏ to
Cuộc đời yên ả tựa hồ nước thu…

Vua mất xoan đào buồn ru
Nhìn bộ dạng Cám hình như đáng ngờ
Lòng càng chán nản phớt lờ
Vi hành thăm thú thẩn thơ nhớ người
Một hôm, chim hót nắng cười
Vua qua đường thấy một ngôi quán lành
Thanh bạch, sạch sẽ, chân tình
Vua bèn ghé lại một mình nghỉ chân
Bà cụ rót nước ân cần
Lại mời vua thưởng đôi phần trầu cay
Vua nhìn trầu bỗng mắt ngây
Trầu têm cánh phượng khéo tay vô cùng
Hệt hồi Tấm ở trong cung
Têm trầu cánh phượng cho chồng ngày đêm
Vua hỏi: “Trầu này ai têm?”
Cụ rằng: “Con gái bà têm đấy mà”
Vua bèn đề nghị thiết tha
Được gặp con gái trong nhà một phen
Bà cụ gọi Tấm ra liền
Vua nhìn thấy Tấm: vợ hiền đẹp xinh!
Nhà vua kể hết sự tình
Xin bà cụ để vợ mình về cung…

10.
Cám thấy có sự lạ lùng
Tấm không như nó hình dung: chết rồi!
Hồn ba bốn bận rã rời
Sao nay về đẹp tuyệt vời thế kia
Vờ như chẳng có chia lìa
Cám hỏi: “Chị Tấm từ khi vắng nhà
Dầm mưa dãi nắng đường xa
Sao giờ trắng đẹp như hoa thế này?”
Thật lòng Tấm kể Cám hay:
“Trèo cau chị bị chặt cây chết chìm
Bụt thương cho hóa làm chim
Lại bị người bóp ngạt tim chết hờn
Bụt thương lần nữa trong vườn
Để cho hồn chị vào khuôn xoan đào
Bị tay người chặt hôm nào
Đóng thành khung cửi xếp vào buồng sâu
Vải kia dệt được mấy lâu
Đã hóa tro bụi bay đâu mất đàng
Một lần nữa bụt cưu mang
Cho hồn đậu quả thị vàng thơm hương
Rồi may gặp được người thương
Bà cụ bán quán bên đường nâng niu
Ngày đêm hồn được ấp iu
Để rồi may mắn thoát siêu thành người.”
Cám nghe u tối thầm cười:
“Hóa ra càng chết càng tươi càng giòn!”
Rồi chẳng bàn bạc mẹ con
Nó tìm hố nước vừa tròn vừa sâu
Mong rằng mình đẹp như cầu
Cám nhảy ngay xuống ngập đầu chết luôn
Mãi mà chẳng thấy Bụt thương
Cho nó sống lại thành nường Cám xinh
Cám kia ngu muội hại mình
Nghĩ cho đời nó sự tình khốn sao
Nghe điều xấu mẹ buộc vào
Lấy chồng của chị khi nào cũng lo
Không được yêu, chẳng được cho
Lòng u tối đã lên đò quá giang
Mẹ Cám nghe tin bàng hoàng
Kêu la ầm ĩ xóm làng ngoài trong
Rằng Cám bị giết oan ròng
Đang kêu thì có Bụt ông hiện về
Sự thật Bụt nhắc cho nghe
Mụ dì ghẻ sợ im re lẩn chuồn
Chết già ân hận tiếc con
Người đời sau chẳng thấy hồn mụ đâu
Gieo chi cái ác ban đầu
Để cho con gái về sau gánh phần…

Vượt qua sinh tử gian truân,
Tấm cùng vua sống quây quần trăm năm
Trăng khuyết rồi trăng lại rằm
Truyện xưa cũng được vài trăm năm rồi.


30-8-2011
Hoàng Yến

Tấm Cám (8)

8.

Nhân hôm gió bão thét gào
Vua đi vắng, Cám cho đào chặt cây
Lấy gỗ đóng khung cửi dày
Để trong buồng kín ngày ngày dệt the
Trong khi canh cửi đêm hè
Con ác bằng gỗ kẽo kè không tha:
“Cót ca cót két
Lấy tranh chồng chị
Rõ đứa xấu xa”
Nghe lời con ác kêu la
Cám sởn tóc gáy ngỡ ma hiện hình
Nó ném thoi, sợi rối tinh
Không dám dệt nữa về trình mụ kia
Mụ bảo phá khung rời lìa
Rồi đem đốt kỹ, tro thì đổ xa
Cám theo, tro đốt mang ra
Tận nơi đường đất không nhà, xa cung
Chẳng bao lâu, sự bỗng dưng
Từ tro than cũ không ngừng mọc lên
Một cây thị lớn lá chen
Xum xuê tươi tốt bóng quen bên đường
Cây thị nhiều hoa đưa hương
Chỉ đậu một quả nõn nường rất to
Người qua đường thấy tò mò
Nhưng quả cao tít chỉ cho ngóng nhìn
Gần có bà cụ rất hiền
Mở quán hàng nước gom tiền chinh, xu
Nhìn thấy thị một sớm thu
Ngửng đầu bà tấm tắc ru thị tròn:
“Sao thị đẹp thế hở con?”
Một hôm bà đến, thị nom chín vàng
Bà giơ bị hứng khẽ khàng
Rồi lầm rầm khấn cho nàng thị rơi:
“Thị ơi thị hỡi!
Thị rụng bị bà
Thị thơm bà ngửi
Chứ bà không ăn”
Bà cụ vừa mới dứt lời
Thị rụng giữa bị như mời bà nâng
Bà mang về đặt đầu giường
Nâng niu để thị tỏa hương khắp nhà
Ngày nào đi chợ đường xa
Bà lại dặn thị: “Coi nhà bà đi
Ra chợ thấy có quà gì
Bà mua cho thị, tối về thị vui”
Thân già một bóng lui cui
Có thêm quả thị cút côi ấm lòng
Cuộc đời trải những long đong
Bóng chiều đôn hậu in dòng từ tâm
Bà cụ đi chẳng bao lăm
Quả thị thơm đã âm thầm to ra
Một nàng đẹp tựa bông hoa
Từ trong quả thị bước qua vỏ viền
Chính là cô Tấm thảo hiền
Dáng hình xinh đẹp như tiên xuống trần
Dọn dẹp quét tước nhà, sân
Làm cơm canh sẵn để phần bà xơi
Lần nào bà về đến nơi
Cũng thấy nhà cửa thảnh thơi gọn gàng
Cơm dẻo canh ngọt sẵn sàng
Như có con gái đảm đang trong nhà…

Tấm Cám (7)

7.

Tấm chết lòng vẹn duyên thề
Hóa chim bay đến vườn kề cung vua
Vàng anh quấn quýt sớm trưa
Vua đi đâu cũng vui đùa bay theo
Nhà vua mất Tấm buồn teo
Dù cho Cám có bám đeo chẳng màng
Cám thua chị đủ mọi đàng
Càng ngày thương nhớ càng sang vợ đầu
Thấy chim ríu rít bên lầu
Vua tưởng nhớ Tấm tình sâu khôn lành
Vua rằng: "Vàng ảnh Vàng anh,
Có phải vợ anh
Chui vào tay áo"
Dứt lời vua thấy vui sao
Vàng anh chui tọt ngay vào áo vua
Một hôm cái Cám chanh chua
Đang ngồi giặt áo cho vua giật mình
Vàng anh hót ở trên cành
Từng lời từng tiếng rõ rành gần xa:
"Giặt áo chồng tao
Thì giặt cho sạch
Giặt mà không sạch
Tao cạch mặt ra"
Đến khi phơi áo sau nhà
Vàng anh bay đến hót ra hót vào:
"Phơi áo chồng tao
Thì phơi bằng sào
Chớ phơi bờ rào
Rách áo chồng tao!"


























Nghe chim, Cám thấy bực sao
Vừa lo vừa tức giận nào ai hay
Vua yêu chim rất mê say
Cho lồng son để đêm ngày cạnh vua
Đi đâu cũng xách theo vừa
Nghe chim hót lại vui đùa với chim
Thấy thế Cám dù lặng im
Nhưng mà lửa giận trong tim bừng bừng
Một hôm Cám chẳng thể đừng
Về nhà mách mẹ hết từng ấy cơn
Mẹ nó bảo nó ra đòn:
"Bóp chết chim ấy nướng ròn mèo ăn
Đừng có ngần ngại băn khoăn
Lông chim chôn kỹ ai lần được ra!"
Về cung, ấp ủ mưu ma
Cám rình cái lúc ở nhà vắng tanh
Nó bèn bóp chết vàng anh
Nướng cho mèo nhá tan tành chim vua
Lông chim chôn chặt vườn thưa
Đúng lời mẹ nó chẳng thừa chẳng sai























Mất chim vua tiếc khôn ngoai
Chẳng bao lâu chợt ở ngoài vườn xanh
Chỗ Cám chôn lông vàng anh
Mọc lên một bóng thanh thanh xoan đào
Mỗi ngày cây lớn rất mau
Chẳng mấy lúc đã ra màu xum xuê
Vua thấy cây đẹp thích mê
Liền đem võng mắc ngủ nghê chốn này
Mỗi khi nằm dưới bóng cây
Nhà vua như thấy tóc mây vợ hiền
Rõ là Tấm hiển hiện lên
Đu đưa cánh võng như tiên trên trời
Vua yêu vấn vít không rời
Với cây, còn Cám chẳng lời hỏi han
Cám thì ghen ghét chứa chan
Cho dù ngoài mặt chẳng than tiếng nào...

Tấm Cám (6)

6.

Tấm về cung vua đủ đầy
Cao lương mỹ vị lầu mây gác hồng
Nhưng nàng vẫn nhớ cánh đồng
Nhớ trâu chăn dắt, nhớ vồng lúa thơm
Nhớ vườn tược những sớm hôm
Tay nàng vun xới hoa đơm, trái mòng
Sương thu nắng hạ gió đông
Quê hương nỗi nhớ trong lòng chẳng thay
Giỗ bố Tấm mong đến ngày
Xin vua cho phép về ngay sớm chiều
Thấy Tấm sung sướng yêu kiều
Bụng mụ dì ghẻ rất nhiều ghét ghen
Nhưng mụ giữ mặt thân quen
Tươi cười niềm nở một phen uốn lời
Dì ghẻ bảo Tấm khơi khơi:
“Con trèo cau hái lấy đôi buồng già
Để dì cúng bố cau nhà
Cũng là thơm thảo món quà của con”
Tấm vâng lời trèo chon von
Lên cây mong hái quả ngon buồng lành
Tấm đang mải với tay nhanh
Dưới gốc dì ghẻ trở vành chặt cây
Cau lắc, Tấm hỏi thơ ngây:
“Dì ơi, sao cả cây này chuyển rung?”
Mụ rằng: “Kiến chạy lung tung
Ta đuổi cho kiến khỏi lùng đốt con”
Cây cau bị chặt gẫy ròn
Tấm ngã lộn xuống ao còn thấy đâu
Khổ thân cô Tấm dãi dầu
Lấy vua chẳng thoát hiểm sâu lòng người
Tấm chết chẳng kịp thốt lời
Mụ dì độc ác đốn đời lột ngay
Quần áo của Tấm liền tay
Cho Cám con mụ thế thay mặc vào
Cung vua hai mẹ con chào
Mụ rằng: chị Tấm hôm nào rủi ro
Bị ngộ cảm chết nằm co
Xin để em Cám thế cho chị mình
Than ôi kế mẫu chữ tình
Nhân ngày giỗ bố mà rình giết con!
Dang tay cố nhét vuông tròn
Phúc duyên cướp lấy vàng son giật về…

Tấm Cám (5)

Ngựa ngang qua chốn cầu mây
Đột nhiên Tấm bị rơi giày một bên
Nàng vội xuống ngựa mò liền
Tìm mãi không thấy Tấm bèn đi luôn
Mất một giày ngỡ chuyện buồn
Ai ngờ trong đó lại luồn điềm vui
Voi của vua chẳng ai xui
Ngang qua chỗ lội giật lùi chẳng đi
Lại còn gầm lên ầm ì
Vua sai lính xuống mò thì được ngay
Văn hài xinh xẻo chiếc giày
Vua cầm ngắm nghía trên tay chẳng rời
Rồi vua truyền lệnh một lời
Hễ trong đám hội có người quần thoa
Nghĩa là con gái, đàn bà
Đi vừa giày quý sẽ là vợ vua
Đàn bà, con gái chen đua
Xếp hàng ướm thử xem vừa chân không
Mẹ con Cám cũng đến lồng
Chân con, chân mẹ vào trong chiếc hài
Không vừa, tiếc rẻ một hai
Đến lượt nàng Tấm khoan thai cuối cùng
Khẽ xin ướm thử ngượng ngùng
Vừa như in lại giống hung chiếc giày
Mà Tấm cầm ở trên tay
Một đôi bị lạc thì nay chung đường
Cám đứng ngoài xem mắt giương
Thấy người con gái dễ thương tươi giòn
Giống chị Tấm hay bị đòn
Cám liền gọi mẹ mắt tròn ngạc kinh:
“Ai như chị Tấm nhà mình ?!!”
Mẹ nó phảy áo khỉnh khinh nguýt dài:
“Chuông khánh còn chẳng ăn ai
Nữa là mảnh chĩnh ném ngoài bờ tre
Chị mày nhặt thóc đầu hè
Đâu quần áo đẹp, ngựa xe mà đòi!”
Nào ngờ duyên nghiệp ý trời
Lại đưa “mảnh chĩnh” về nơi sang giầu
Đến khi vua đến rước dâu
Quân lính khênh kiệu cúi đầu, Tấm lên
Mẹ con Cám sán đến xem
Mới biết đích xác chị em trong nhà
Họ lấy làm lạ mắt hoa
Tấm lấy quần áo đâu mà đẹp xinh
Không biết cá bống có tình
Đáp công nuôi nấng hiển linh thành quà
Bát cơm khi trước nhân ra
Thành ngựa, quần áo lụa là, giày, khăn
Người hiền tích đức tu nhân
Cây trồng quả ngọt đền ân có ngày

Tấm Cám (4)

4.
Khổ thân cô Tấm bé con
Mồ côi mồ cút lon xon một mình
Nuôi con bống có chút tình
Sẻ chia săn sóc nhớ hình bóng thân
Người ta giết chẳng ngại ngần
Tấm buồn lủi thủi vườn sân việc nhà
Chăn trâu, tát nước đồng xa
Mẹ con nhà Cám la cà rong chơi...
Ít lâu sau vua có lời
Mở hội kén vợ mọi người dự đông
Mẹ con Cám áo váy xong
Cùng nhau đi hội thong dong lượt là
Tấm thì rất muốn ghé qua
Nhưng dì ghẻ bắt ở nhà, dì đưa
Hai đấu thóc, gạo trộn bừa:
"Nhặt xong mới được dây dưa hội hè!"
Mẹ con mụ té đi ngay
Để lại mình Tấm đắng cay tủi hờn
Tấm khóc Bụt hiện lên luôn
Hỏi: "Sao nước mắt con tuôn thế này"
Tấm thưa: "Hôm nay là ngày
Nhà vua mở hội mà tay của dì
Lại trộn thóc gạo làm chi
Bắt con phải nhặt đến kỳ nào xong"
Bụt rằng: "Để ta giúp con
Nhờ đàn chim sẻ nhặt ngon ngay mà"
Liền có đàn chim bay sà
Hai phần thóc gạo nhặt ra rõ ràng
Tấm mừng nhưng lại vội vàng
Tủi thân muốn khóc: áo nàng mướp xơ
Váy thì rách vá, bây giờ
Mà đi xem hội thì dơ với người
Bụt bèn bảo Tấm một lời:
"Con đào bốn lọ ở nơi chân giường
Sẽ có quần áo đủ đường"
Hóa ra hồn bống cũng thương Tấm hiền
Lọ thì có yếm hoa hiên
Quần nhiễu điều, thắt lưng duyên hoa đào
Lọ thì áo mớ ba màu
Lục, đào, hoàng yến màu nào cũng tươi
Khăn nhiễu tam giang vừa người
Văn hài xinh xắn ôm mười ngón chân
Tấm lo mặc áo mặc quần
Mở thêm lọ cuối ngựa thần bé teo
Vừa đặt xuống đất ngựa reo
Hí lên một tiếng lớn theo ngựa thường
Lại có đủ cả yên cương
Tấm cưỡi ngựa đẹp lên đường cái quan
Xinh tươi quá thể cô nàng
Ai hay côi cút gian nan có ngày...

Tấm Cám (3)

3.
Dì ghẻ thấy Tấm rất hay
Ăn xong ra giếng nên rày sinh nghi
Bèn sai con đẻ của dì
Đợi Tấm ra đó thì đi rập rình
Cám nấp trong bụi mùng tinh
Ở ngay cạnh giếng nghe rành rọt câu
Tấm đọc gọi Bống ngoi đầu
Cám bèn nhẩm thuộc kể hầu mẹ nghe
Sáng sau dì gọi Tấm đe:
"Hôm nay mẹ dặn con nghe mới là
Chăn trâu thì chăn đồng xa
Chớ chăn đồng nhà làng bắt mất trâu"
Vâng lời dì, Tấm cắm đầu
Dắt trâu xa tít đồng mầu mới an
Ở nhà hai mẹ con gian
Đem cơm ra gọi Bống bang mị lừa
Bống nổi lên ăn cơm thừa
Mẹ con bắt lấy kho dưa ăn liền
Đến chiều Tấm dắt trâu viền
Ăn xong Tấm gọi Bống hiền lên ăn
Ai ngờ gọi mãi băn khoăn
Chẳng thấy Bống nổi chẳng tăm nước mờ
Hồi lâu Tấm sốt ruột chờ
Chợt thấy cục máu đỏ lờ nổi lên
Tấm khóc như bị trúng tên
Bụt nghe Bụt lại hiện lên thình lình:
"Sao con đứng khóc một mình"
Tấm bèn kể hết sự tình đầu đuôi
Bụt rằng: "con Bống con nuôi
Người ta ăn thịt mất rồi còn đâu
Con về tìm xương, đuôi, đầu
Bỏ vào bốn lọ chôn sâu chân giường"
Tấm nghe về vội tìm xương
Hồi lâu mà chẳng thấy vương ở nhà
Con gà cục tác cục ta:
"Cho ta nắm thóc ta đà bới cho"
Tấm rải một nắm thóc to
Gà bèn vào bếp bới gio một hồi
Xương Bống phơi cả lên rồi
Tấm bèn gom lấy y lời đem chôn

Tấm Cám (1,2)

1.
Tấm và Cám hai chị em
Cùng cha khác mẹ ngồi chen một nhà
Tấm biết đi, mẹ vội xa
Ít lâu thì lại đến cha qua đời
Tấm ở với dì ghẻ, người
Đẻ ra con Cám rong chơi suốt ngày
Tấm thì quần quật chân tay
Việc này việc nọ dì bày hàng kho...
Một hôm mẹ Cám đưa cho
Mỗi con Tấm, Cám một giò đeo hông
Bảo ra hớt tép ngoài đồng
Ai hớt đầy giỏ: yếm hồng mẹ trao
Tấm nghe lội ruộng cái ào
Không quản trời nắng bắt vào tôm cua
Được chiều Cám vốn nhởn nhơ
Hái hoa bắt bướm bụi bờ gần xa
Đến khi trời đã chiều tà
Giỏ Cám vẫn chẳng có ma tép nào
Cám bèn cất giọng cao cao:
"Chị Tấm ơi hụp mau nào cho sâu
Kẻo đầu chị lấm bùn trâu
Về nhà mẹ thấy mẹ rầu cho coi"
Tấm tin cái đứa vạch vòi
Ra ao tắm gội nước nôi kỹ càng
Cám trên bờ vội trút hàng
Bao nhiêu tôm tép đều sang giỏ mình
Tấm lên thấy giỏ sạch tinh
Nàng bưng mặt khóc một mình khơi khơi

2.
Thốt nhiên Tấm thấy sáng ngời
Bụt hiện lên hỏi: con ơi khóc gì?
Tấm kể, Bụt nói uy nghi:
Con xem trong giỏ có gì còn chăng
Tấm nhìn vào giỏ thưa rằng:
Chỉ còn con bống nhỏ bằng ngón tay
Bụt bảo đem Bống về ngay
Thả nuôi ở giếng mỗi ngày thả cơm
Đáng ăn mỗi bữa ba đơm
Thì ăn hai bát phần hơn để dành
Mang cho con Bống ngoan lành
Thả cơm nhớ gọi rõ rành lớp lang
Cái Bống là cái Bống Bang
Lên ăn cơm vàng cơm bạc nhà ta
Cho dù có đói ra ma
Chớ ăn cơm hẩm cháo hoa nhà người
Dứt lời Bụt biến đi thôi
Tấm về theo đúng như lời Bụt răn
Bớt bát cơm mỗi bữa ăn
Giấu đem ra giếng để chăn bống hiền
Tấm gọi là bống hiện lên
Đớp hết cơm lại lặn yên đợi nàng
Nhân đây ghé một lời bàn
Lời ngọc lời vàng Bụt dạy Tấm theo
Chúng sinh cứu độ mầm gieo
Tu nhân tích đức đuổi đeo tháng ngày...

(Còn tiếp)

Bạch Tuyết (tiếp theo và hết)

Phần đầu ở đây
Phần giữa ở đây
...
Các chú lùn về thấy nàng
Bạch Tuyết từ sống chuyển sang chết rầu
Họ nâng cô dậy chải đầu
Tìm xem chất độc ở đâu lần này
Nhưng mà chuyện đã rất gay
Cô vẫn bất tỉnh chẳng lay được nào
Bảy người nước mắt tuôn trào
Quanh giường Bạch Tuyết khóc gào ba đêm
Định ngày mồ đẹp mả yên
Nhưng nàng vẫn đẹp như tiên thế này
Nỡ nào chôn xuống đất dày
Họ bèn đặt giữa quan tài thủy tinh
Rồi đặt trên đỉnh núi xanh
Cắt phiên nhau họ đến canh cho nàng
Chết mà như giấc mơ màng
Da trắng như tuyết mịn màng mùa đông
Môi đỏ như máu thắm hồng
Tóc đen như gỗ mun lồng bóng đêm
Ru nàng trong giấc êm đềm
Chim muông cây cỏ cũng thêm ngọt ngào
Thế rồi chuyện lãng mạn sao
Có chàng hoàng tử lạc vào núi xanh
Trông người đẹp ngủ yên lành
Bèn xin các chú cho mình mang theo
Hỏi rằng vàng bạc bao nhiêu
Chàng xin đưa đủ vì yêu bóng hình
Các chú ban đầu bực mình:
"Núi vàng biển bạc sánh tình chúng tôi?"
Hoàng tử bèn hứa một lời
Yêu thương người đẹp khôn nguôi tháng ngày
Các chú lùn nghe cũng hay
Động lòng thương cảm đôi này cho đi
Quan tài được khiêng tức thì
Qua đường rừng núi rậm rì cỏ mây
Người khiêng vấp phải rễ cây
Nảy mình Bạch Tuyết lên ngay, thế rồi
Nàng nôn táo độc kinh người
Tức thì sống lại: "đây trời ở đâu?"
Hoàng tử mừng kể đuôi đầu
Xong xuôi chàng lại cầu hôn một lời:
"Ta yêu nàng nhất trên đời
Cùng về cung điện tuyệt vời với ta"
Lễ cưới có rất nhiều hoa
Quả thơm bánh ngọt cùng là rượu vang
Bà dì ghẻ được mời sang
Mụ bèn ăn mặc đàng hoàng hỏi gương
"Gương kia ngự ở trên tường
Nước ta ai đẹp được dường như ta?"
Gương thần lại đáp thật thà
"Tâu bà, bà đẹp chính ra tuyệt trần,
Nhưng con tạo vốn xoay vần
Nên bà hoàng mới muôn phần đẹp hơn"
Mụ dì ghẻ lại lên cơn
Mới đầu đám cưới mụ toan không vào
Khổ nỗi tò mò dâng cao
Muốn xem mặt cái cô nào là dâu
Thế là tiệc cưới ló đầu
Thấy ngay Bạch Tuyết sang giầu đẹp xinh
Mụ ta sợ quá thất kinh
Vỡ tim mà chết nhục vinh tan tành
Bạch Tuyết xinh đẹp hiền lành
Kể từ nay sống yên bình vui tươi
Hoàng tử hay pha trò cười
Lâu rồi chàng cũng lên ngồi ngai vua...

Bạch Tuyết (tiếp theo)

Phần đầu ở đây

...
Hoàng hậu phúc chẳng được dầy
Bỏ vua ở lại buồn đầy một năm
Rồi ông cưới vợ cái rầm
Bà này đẹp lắm nhưng ngầm kiêu căng
Độc ác chẳng muốn ai bằng
Có gương thần quý bà hằng hỏi gương:
"Gương kia ngự ở trên tường,
Nước ta ai đẹp được dường như ta?"
Gương thần đáp lại thật thà:
"Hoàng hậu đẹp nhất nước nhà chứ ai!"
Bà sung sướng lấy làm oai
Nhưng niềm vui chẳng được dài tháng năm
Bạch Tuyết đẹp như trăng rằm
Càng lớn càng lộ vẻ đằm thắm ra
Một ngày đẹp tựa tiên sa
Đẹp hơn hoàng hậu khi bà hỏi gương:
"Gương kia ngự ở trên tường,
Nước ta ai đẹp được dường như ta?"
Gương thần bản tính thật thà
Có gì nói thẳng tuột ra trung thần:
"Xưa kia bà đẹp nhất trần,
Ngày nay Bạch Tuyết muôn phần đẹp hơn"
Hoang hậu nghe tức muốn hờn
Ghen tuông đố kỵ dập dờn không yên
Một ngày tức tối phát điên
Bà bèn cho gọi đến liền thợ săn
Sai đem Bạch Tuyết vào rừng
"Giết cho khuất mắt, về cùng tim gan!"
Người đi săn sợ vãi hàng
Nên đành tuân lệnh đưa nàng đi xa
Khi dao kề cận cổ ngà
Cô bé Bạch Tuyết vội òa khóc vang:
"Bác ơi đừng giết cháu oan
Cháu không về lại cung vàng nữa đâu!"
Thợ săn nghe thế rầu rầu
"Tội nghiệp, thôi cháu đi mau đi nào"
Rồi bác nghĩ bụng ầm ào
"Có khi thú dữ cũng xào nó thôi"
Tự nhiên gánh nặng nhẹ trôi
Vì bác không phải bặm môi giết người
Sẵn con hoẵng nhỏ ngang đồi
Bác bèn bắt lấy cắt rời tim gan
Mang nộp hoàng hậu nghiêm trang
Bà này tưởng thật vội vàng sai ngay
Đầu bếp xào sáo món này
Rồi ăn sach sẽ, kinh thay cái bà!

Bạch Tuyết thui thủi rừng già
Chạy mãi mỏi cẳng thấy nhà liền vô
Trong nhà chẳng cái gì to
Gường thì bảy cái thơm tho êm đềm
Trên bàn bảy đĩa bánh mềm
Rượu vang bảy cốc, rau thêm bảy phần
Bach Tuyết đói quá tần ngần
Ăn chút mỗi đĩa cũng dần dần no
Rượu cũng uống bớt dần cho
Cốc nào cốc nấy đem so đều còn
No bụng mắt mỏi chờn vờn
Chọn giường to nhất ngủ luôn chẳng nề
Tối mịt chủ nhà mới về
Hóa ra bảy chú bị chê là lùn
Các chú đào mỏ trong rừng
Tối về nhà nghỉ bỗng dưng thấy nhà
Có nhiều khác lạ xảy ra
Các chú bối rối cùng là í ơi:
"Ai ngồi vào ghế của tôi?"
"Ai ăn ở đĩa của tôi thế này?"
"Ai đã uống cốc vang say?"
"Ai dùng dao này rồi để lại đây?"
Một chú buồn ngủ la rầy:
"Ai trèo lên cái giường này của tôi?"
Chú lùn thứ bảy bồi hồi
Nhìn giường mình thấy một người ngủ say
Chú gọi anh em đến ngay
Tất cả ai nấy thẩy đều ngạc nhiên
Một nàng sắc đẹp như tiên
Ở đâu mà lại có duyên nơi này
Bạch Tuyết tỉnh dậy sáng ngày
Kể lại câu chuyên đọa đầy khổ thân
Các chú lùn rất ân cần
Giữ cô ở lại lo phần nấu ăn
Dặn cô cẩn thận một căn
Với bà gì ghẻ đòi ăn gan mình

Về phần hoàng hậu đinh ninh
Bạch Tuyết đã chết bà xinh nhất đời
Trong cơn kiêu ngạo tót vời
Lân la bà lại có lời hỏi gương:
"Gương kia ngự ở trên tường,
Nước ta ai đẹp được dường như ta?"
Thì gương đáp lại thật thà
Bà nghe mặt mũi đỏ ra dần dần:
"Xưa kia bà đẹp nhất trần,
Ngày nay Bạch Tuyết muôn phần đẹp hơn.
Nàng ta ở khuất núi non,
Tại nhà của bảy chú lùn xa xa."
Hoàng hậu tức giận mắt hoa
"Tưởng ăn gan nó hóa ra bị lừa"
Mụ nghĩ từ sáng đến trưa
Thì được một kế bèn đưa ra hành
Mụ bôi mặt mũi già đanh
Giả đem áo lót xa tanh chào hàng
Vượt rừng núi đến tìm nàng
Ở nhà bảy chú lùn đang đi làm
Bạch Tuyết nhìn bà nghĩ thầm:
Không phải hoàng hậu, yên tâm cho vào
Rồi mua cái áo đẹp sao
Bà hàng xén lại thì thào buộc cho
Bà buộc thoăn thoắt bó giò
Bạch Tuyết tức thở quay đơ giữa nhà
Mụ già phấn chấn thốt ra:
"Cái con đẹp nhất thế là đi tong!"
Rồi mụ vội chạy về cung
Các chú lùn ở trong rừng biết đâu
Tối về mới rõ tình đầu
Bèn cắt áo lót lắm mầu làm ba
Bạch Tuyết khe khẽ thở ra
Rồi nàng sống lại manh nha sự tình
Các chú dặn cô rất kinh
Ở nhà đóng cửa không rinh ai vào.
Mụ già về gặp gương chào
Miệng môi hớn hở đón rào hỏi gương:
"Gương kia ngự ở trên tường,
Nước ta ai đẹp được dường như ta?"
Thì gương đáp lại thật thà
Bà nghe gan ruột lộn ra mấy lần:
"Xưa kia bà đẹp nhất trần,
Ngày nay Bạch Tuyết muôn phần đẹp hơn.
Nàng ta ở khuất núi non,
Tại nhà của bảy chú lùn xa xa."
Mụ lại phù phép hóa già
Nhưng mà hình dạng một bà khác đi
Mang theo lược độc vân vi
Đến nhà gõ cửa nàng thì ở trong:
"Bà có lược đẹp bán rong"
"Nhưng tôi đã hứa là không cho vào"
"Thì ai cấm con xem nào"
Bạch Tuyết thích lược chạy ào ra xem
Mụ dùng lược chải tóc mềm
Ngã lăn ra thềm Bạch Tuyết chết tươi
Mụ già khi ấy cất lời:
"Gái đẹp tuyệt đã đi đời nhà ma!"

Các chú lùn lại về nhà
Lại gỡ lược độc cứu ra được nàng
Lần này các chú kỹ càng
Dặn nàng chớ có tin hàng của ai
Khổ thân Bạch Tuyết mắt nai
Dại khờ nên mới mắc quai mụ dì
Bà dì tìm gương thầm thì
Lần này chắc mẩm đã xì được gương:
"Gương kia ngự ở trên tường,
Nước ta ai đẹp được dường như ta?"
Thì gương đáp lại thật thà
Rõ rành câu một nghe ra dần dần
"Xưa kia bà đẹp nhất trần,
Ngày nay Bạch Tuyết muôn phần đẹp hơn.
Nàng ta ở khuất núi non,
Tại nhà của bảy chú lùn xa xa."
Hoàng hậu điên tiết liền la:
"Mày sẽ phải chết, ơi là con ranh!"
Mụ vào nhà kín trong thành
Tẩm độc quả táo đẹp như tranh màu
Nửa đỏ, nửa lại trắng phau
Ai nhìn cũng muốn cắn mau táo hồng
Rồi mụ đóng giả nhà nông
Đến nhà Bạch Tuyết, nàng không cho vào
"Thôi được, thế cũng ko sao
Nhưng tôi có táo mang chào cô đây"
"Cháu không được phép như vầy
Không ăn không chạm thức này thức kia"
"Cô sợ thuốc đọc chứ gì?
Đây này táo đỏ tôi chia hai phần
Nửa đỏ đẹp cô ăn dần
Nửa trắng xấu xí tôi đần tôi ăn"
Mụ già bỏ thuốc đã căn
Chỉ độc phần đỏ, mụ ngăn rõ ràng
Nửa trắng mụ cắn đàng hoàng
Bạch Tuyết trông thấy lại càng muốn xơi
Cả tin hám lợi nghe lời
Cắn vào một miếng ngã rơi xuống nền
Thương thay người đẹp như tiên

Thế mà chẳng được sống yên mới buồn

Mụ kia thấy thế vội chuồn

Về nhà đóng cửa vào buồng hỏi gương

"Gương kia ngự ở trên tường,
Nước ta ai đẹp được dường như ta?"
“Bà đẹp nhất nước thưa bà”

Con mụ khi ấy mới là yên thân

Kể ra mụ ấy cũng hâm

Vì ghen sắc đẹp, dã tâm kinh hoàng...

Phần cuối

Bạch Tuyết

Ngày xưa, đang giữa mùa đông
Tuyết rơi xuống trắng như bông phủ rào
Trong nhà lò sưởi ấm sao
Bên ô cửa sổ cao cao thẫm mầu
Một bà hoàng hậu ngồi khâu
Mải nhìn tuyết trắng hồi lâu mơ màng
Chẳng may kim chạm tay vàng
Ba giọt máu nhỏ thẳng hàng tuyết bông
Hỡi ôi tuyết trắng máu hồng
Đẹp sao như thể tiên bồng vãng thăm
Hoàng hậu nghĩ bụng nhủ thầm
"Ước gì ta có một mầm gái xinh
Da trắng như tuyết trắng tinh
Môi đỏ như máu lung linh thế này
Và làn sóng sánh tóc mây
Như khung cửa gỗ mun dầy nhức đen"
Ít lâu sự bỗng hiển nhiên
Bà sinh hạ được tươi duyên một nàng
Y như ước mộng dịu dàng
Da trắng như tuyết mơ màng mùa đông
Môi đỏ như máu thắm hồng
Tóc đen như gỗ mun lồng bóng đêm
Hoàng hậu vui sướng đặt tên
Công chúa Bạch Tuyết, gọi lên rạng ngời
Từ đây ở giữa cuộc đời
Có nàng Bạch Tuyết rong chơi vui vầy...

28-11-2010

Phần tiếp theo